Trong tâm thức dân gian, người có tuổi thọ và gia đình có người cao tuổi là có được một phúc lớn, có phúc nên mới được sống lâu, mới có con cháu đề huề. Mừng thọ cũng chính là mừng cái phúc ấy. Ngày xưa, người 40 tuổi đã được trong làng, trong họ quý như lão ông. Trong làng, 50 tuổi đã được làm lễ lên lão. Dẫu không phải các nhà chức sắc trong làng, nhưng những dịp hội hè, việc làng, các cụ lão ra đình làng luôn ngồi những nơi trang trọng. Phong tục trọng lão ấy đến bây giờ vẫn được gìn giữ. Ngày nay, trong gia đình khi có ông bà, cha mẹ ở tuổi 70, 80, 90 trở lên thì con cháu thường tổ chức mừng thọ. Lễ mừng thọ thường được tổ chức vào những ngày đầu xuân - dịp Tết Nguyên đán. Đây là dịp con cháu báo hiếu ông bà, cha mẹ.
Đã thành thông lệ, hàng năm vào dịp đầu xuân mới, khắp các địa phương trên địa bàn xã Phú Xuyên lại tổ chức mừng thọ, chúc thọ các bậc cao niên. Đây là nét đẹp văn hóa truyền thống thể hiện lòng hiếu thảo, sự tôn kính của thế hệ trẻ đối với ông bà, cha mẹ nhằm tôn vinh, khích lệ những người cao tuổi sống vui, sống khỏe, sống có ích, tiếp tục đem sức lực, tinh thần, trí tuệ cống hiến cho gia đình và xã hội. Tùy theo phong tục, điều kiện của các địa phương mà lễ mừng thọ, chúc thọ các bậc cao niên được tổ chức khác nhau. Có những địa phương tổ chức theo thôn, xóm, có những nơi tổ chức trong gia đình trước rồi đưa các cụ ra Đình làng, nhà văn hóa thôn tổ chức chung cùng với người cao tuổi. Nhưng cũng có những địa phương sau khi tổ chức chung mới đưa các cụ về gia đình để con cháu, họ hàng, làng xóm chúc mừng.
Nhân dịp đầu xuân Bính Ngọ 2026, cấp ủy chính quyền xã Phú Xuyên đã chỉ đạo các thôn chuẩn bị chu đáo việc tổ chức chúc thọ, mừng thọ cho 1.714 cụ theo đúng quy định; trong đó có 26 cụ trên 100 tuổi, 13 cụ tròn 100 tuổi. Lễ mừng thọ được tổ chức trang trọng từ ngày mồng 3 Tết đến rằm tháng Giêng Âm lịch, thu hút đông con cháu các dòng họ về chung vui. Tại lễ mừng thọ, các địa phương trong xã đều tổ chức tặng quà, trao bằng chúc thọ và biểu diễn văn hóa, văn nghệ, đọc thơ của người cao tuổi... Đặc biệt còn phát động ở mỗi chi Hội người cao tuổi tặng 30 xuất quà cho các hội viên có hoàn cảnh khó khăn, cô đơn không nơi nương tựa.
Lễ chúc thọ, mừng thọ đã trở thành hoạt động văn hóa có ý nghĩa giáo dục thế hệ trẻ kính lão, trọng thọ. Với mong muốn đem lại nhiều niềm vui để ông bà tiếp tục vui vẻ, phấn khởi sống cùng con cháu lâu hơn nên vào ngày này hầu hết các gia đình đều tổ chức tiệc mừng thọ. Tại tiệc mừng thọ, các con cháu cũng thể hiện một phần tấm lòng hiếu thảo bằng những món quà ý nghĩa như bức tranh, bức trướng hoặc đôi câu đối đỏ… Người được chúc thọ, mừng thọ cũng sẽ răn dậy con cháu những lời hay, ý đẹp.
Mừng thọ đầu xuân cùng với nhiều hoạt động quan tâm chăm sóc người cao tuổi của gia đình và cộng đồng là nét đẹp trong đời sống văn hóa tinh thần, tô thắm truyền thống đạo lý nhân văn của dân tộc, thể hiện sự tôn trọng của xã hội với người cao tuổi, tấm lòng hiếu thảo của con, cháu với ông bà, cha mẹ. Đây cũng là việc làm nhằm khẳng định vai trò, vị thế của người cao tuổi đối với gia đình và xã hội, giúp người cao tuổi sống vui, sống khỏe, sống có ích./.
Thanh Xuân - Trung tâm DVTH